Mikroorganizmy glebowe – grzyby glebowe

Kwiecień 04, 2018

W ryzosferze i na powierzchni systemu korzeniowego, mogą także żyć i funkcjonować liczne rodzaje i gatunki grzybów. Najważniejszymi z punktu widzenia praktycznego są grzyby należące do rodzaju Trichoderma. Grzyby z rodzaju Trichoderma są powszechnie występującymi grzybami w glebach naszego klimatu. Występują w glebie, ryzosferze roślin dzikich i uprawnych czy w drewnie. Wiele z poznanych gatunków ma ogromne znaczenie w naturalnych ekosystemach oraz w biotechnologii. W glebach Polski do tej pory stwierdzono występowanie ponad 20 gatunków z rodzaju Trichoderma. Powszechne występowanie tych grzybów wiąże się z możliwością wykorzystywanie przez nie przeróżnych substratów, jako źródła pożywienia, a to wiąże się z ogromną i bardzo zróżnicowaną ich aktywnością enzymatyczną. Grzyby te podobnie, jak PGPR mogą mieć pozytywny wpływ na wzrost, rozwój i plonowanie roślin. Bardzo często wykorzystywane są, jako czynniki biologicznej ochrony roślin przed chorobami. Potrafią bardzo szybko kolonizować glebę, konkurować o składniki pokarmowe i przestrzeń życiową z patogenami. Zdolne są do syntezy związków działających antybiotycznie, zdolne są do mikopasożytnictwa oraz modyfikacji warunków środowiskowych. Niektóre szczepy Trichoderma są zdolne do produkcji sideroforów (niskocząsteczkowych związków chelatujących żelazo), wychwytujących ze środowiska jony żelaza, przez co hamowany jest wzrost innych grzybów. Większość Trichoderma jest zdolnych do produkcji licznych antybiotyków lub toksycznych dla mikroorganizmów związków lotnych, które mają wpływ na aktywną kolonizację środowiska w tym ryzosfery roślin. Mogą stymulować wzrostu roślin oraz indukować odporności w roślinach (ISR i SAR). Występowanie tych grzybów w pobliżu korzeni indukuje wzrostu systemu korzeniowego na długość, następuje zwiększenie liczby korzeni bocznych, zwiększenie liczby włośników, zwiększenie dostępności i pobierania składników pokarmowych oraz wzrost odporności roślin na stresy abiotyczne. W glebie, w pobliżu systemu korzeniowego może bytować znacznie więcej gatunków i rodzajów grzybów. Z praktycznego punktu widzenia, warto wspomnieć tutaj o grzybach, które mogą ograniczać występowanie nicieni zasiedlających glebę oraz system korzeniowy roślin.  W praktyce mają tu zastosowanie: Pochonia chlamydosporia oraz Paecilomyces lilacinus. Grzyby te są pasożytami jaj nicieni.
 

Marcin Oleszczak